એકમે ઇન્ડિયા બીએસઈ એસએમઈ આઈપીઓ સમીક્ષા

– દિલીપ દાવડા

 

• કંપની રેલવે કોચના આંતરિક ભાગોની વોરંટી જાળવણી પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરીને ભારતીય રેલવે રોલિંગ સ્ટોક ક્ષેત્રમાં કાર્યરત છે.
• તે “નવરત્ન” પીએસયુ હેઠળ “બિઝનેસ એસોસિએટ” નો દરજ્જો ધરાવે છે.
• ૩૦ જૂન, ૨૦૨૬ સુધીમાં, તેની કુલ ઓર્ડર બુક રૂ. ૭૩૭.૯૭ કરોડ હતી.
• તેના તાજેતરના સરેરાશ નાણાકીય ડેટાના આધારે, ઇશ્યૂ આક્રમક રીતે કિંમત ધરાવતો જણાય છે.
• જોકે, સુમાહિતગાર રોકાણકારો મધ્યમથી લાંબા ગાળા માટે નાણાં રોકી શકે છે.

કંપની વિશેઃ

એકમે ઇન્ડિયા ઇન્ડસ્ટ્રીઝ લિમિટેડ (એઆઈઆઈએલ) ભારતીય રેલવે રોલિંગ સ્ટોક ક્ષેત્રમાં કાર્યરત છે, જે રેલવે કોચના આંતરિક ભાગની ડિઝાઇન, ઉત્પાદન અને વોરંટી જાળવણી પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરે છે, જેમાં વ્યવસાય મુખ્યત્વે ટેન્ડર આધારિત કાર્ય કરે છે. તે નવા રેલવે કોચના આંતરિક ભાગો માટે ટર્નકી ફર્નિશિંગ સોલ્યુશન્સ, જૂના કોચનું રિફર્બિશમેન્ટ, અપગ્રેડેશન અને કન્વર્ઝન તથા રેલવે કોચમાં શૌચાલયની સુવિધાઓનું અપગ્રેડેશન પૂરું પાડે છે. આ ઉપરાંત, તે ભારતીય રેલવેને સ્પેરપાટ્‌ર્સનું ઉત્પાદન અને સપ્લાય કરે છે. તેની સેવાઓ અને ઉત્પાદનો ભારતીય રેલવે અને તેની સંલગ્ન સંસ્થાઓની ચોક્કસ જરૂરિયાતોને અનુરૂપ આરામ, સુરક્ષા, સ્વચ્છતા અને કાર્યક્ષમતા તરફ ડિઝાઇન કરવામાં આવ્યા છે.

તેની એકમાત્ર માલિકી એમ/એસ એકમે ઇન્ડિયાએ રેલવે ક્ષેત્રમાં “દિવ્યાંગજન” માટે બ્રેઇલ સાઇનેજની રજૂઆત સાથે કામગીરી શરૂ કરી હતી. આ ઉપરાંત, ૨૦૧૬ માં, કંપનીએ ફાયર-રિટાર્ડન્ટ ઇપોક્સી ફ્લોરિંગનો વ્યવસાય શરૂ કર્યો, જે ભારતીય રેલવેમાં આંતરિક ફર્નિશિંગ માટે ઈએન-૪૫૫૪૫ ના ધોરણોનું પાલન કરતું હતું. ત્યારથી, તેણે તેના દાયરાનો વિસ્તાર કર્યો છે, જેમાં શરૂઆતમાં ભારતીય રેલવે કોચ માટેના ઉત્પાદનોના ઉત્પાદન પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કર્યું હતું અને પાછળથી ૨૦૧૭ થી ટર્નકી ફર્નિશિંગ, કોચનું રિફર્બિશમેન્ટ અને અપગ્રેડેશન તથા શૌચાલયોના અપગ્રેડેશનમાં પ્રવેશ કર્યો હતો. તે ૧૬ રેલવે ઝોન, ૩ ઉત્પાદન એકમો અને ૨ મિડ-લાઇફ પુનર્વસન એકમોમાં હાજરી ધરાવે છે. કંપનીએ ભારતીય રેલવેમાં ૨૮ વિવિધ પ્રકારના કોચના રેકોર્ડ સફળતાપૂર્વક પૂર્ણ કર્યા છે.

નવા રેલવે કોચના ટર્નકી ફર્નિશિંગમાં, એઆઈઆઈએલ વિવિધ પ્રકારના કોચ માટે આંતરિક ભાગોની ડિઝાઇન અને ઇન્સ્ટોલેશનની કામગીરી સંભાળે છે. આમાં લિંકે હોફમેન બુશ (“એલએચબી”) કોચના વિવિધ વેરિઅન્ટ્‌સ, વંદે ભારત જેવા સ્વ-સંચાલિત એકમો, સ્વ-સંચાલિત નિરીક્ષણ કોચ અને ડીઝલ ઇલેક્ટ્રિક ટાવર કાર જેવા ઓવરહેડ ઇક્વિપમેન્ટ કોચનો સમાવેશ થાય છે. તે મોડર્ન કોચ ફેક્ટરી (“એમસીએફ”) રાયબરેલી, ઇન્ટિગ્રલ કોચ ફેક્ટરી (“આઈસીએફ”) ચેન્નાઈ, અને રેલ કોચ ફેક્ટરી (“આરસીએફ”) કપૂરથલા સહિતની તમામ મુખ્ય રેલવે ઉત્પાદન સુવિધાઓ ખાતે આ પ્રોજેક્ટ્‌સ અમલમાં મૂકે છે. ૨૦૧૭ થી, તેણે ટર્નકી ફર્નિશિંગના ૨૮ પ્રોજેક્ટ્‌સ સફળતાપૂર્વક પૂર્ણ કર્યા છે, જેમાં કુલ ૧,૬૧૦ કોચ સપ્લાય કર્યા છે.

જૂના રેલવે કોચના રિફર્બિશમેન્ટ, અપગ્રેડેશન અને કન્વર્ઝનમાં, એઆઈઆઈએલ એલએચબી અને આઈસીએફ બંને કોચ પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરે છે. તેની રિફર્બિશમેન્ટ કામગીરીમાં આંતરિક ડિઝાઇન અને પુનઃડિઝાઇન, ઘસાઈ ગયેલા ઘટકોને નવા અપગ્રેડ કરેલ સામગ્રી સાથે બદલવાનો સમાવેશ થાય છે. સામાન્ય રિફર્બિશમેન્ટ ચક્ર ૧૦-૧૨ વર્ષનું હોય છે (સ્ત્રોતઃ ડી એન્ડ બી ઇન્ડસ્ટ્રી રિપોર્ટ). એલએચબી અને આઈસીએફ કોચનું રિફર્બિશમેન્ટ નિર્ધારિત રેલવે વર્કશોપ ખાતે કરવામાં આવે છે. ૨૦૧૮ માં તેનો પહેલો અપગ્રેડેશન કોન્ટ્રાક્ટ મેળવ્યા પછી, કંપનીએ ૩૦ જૂન ૨૦૨૬ સુધીમાં કુલ ૧,૮૮૮ કોચનું સફળતાપૂર્વક રિફર્બિશમેન્ટ અને અપગ્રેડેશન કર્યું છે.

કંપની એલએચબી અને આઈસીએફ બંને રેલવે કોચમાં શૌચાલય સુવિધાઓના અપગ્રેડેશન અને આધુનિકીકરણમાં નિષ્ણાત છે. આજદિન સુધીમાં, તેણે ૧૦,૯૪૮ શૌચાલય અપગ્રેડેશન એકમો પૂર્ણ કર્યા છે. આ અપગ્રેડેશન ભારતીય રેલવે નેટવર્કમાં આધુનિકીકરણના પ્રયાસો સાથે સુસંગત રહીને સ્વચ્છતા, સુરક્ષા અને મુસાફરોના અનુભવને વધારવા માટે ડિઝાઇન કરવામાં આવ્યા છે. રિફર્બિશમેન્ટ પ્રોજેક્ટ્‌સના ભાગરૂપે, વોશબેસિન, ફિટિંગ્સ, પેનલ્સ અને અન્ય સામગ્રી જેવા જૂના ઘટકો ફેંકી દેવામાં આવતા નથી પરંતુ વ્યવસ્થિત રીતે દૂર કરવામાં આવે છે અને તેમની સ્થાપિત ચેનલો દ્વારા ભારતીય રેલવેને પરત કરવામાં આવે છે, જેથી સસ્ટેનેબલ પદ્ધતિઓને ટેકો મળે છે અને પર્યાવરણીય અસર ઓછી થાય છે.

એઆઈઆઈએલ બ્રેઇલ સાઇનેજ, ફાઇબર રિઇનફોર્સ્ડ પ્લાસ્ટિક (એફઆરપી) પ્રોડક્ટ્‌સ અને એલ્યુમિનિયમ પોલિમર કમ્પોઝિટમાંથી બનેલા સેનિટરી વેર જેવા ઉત્પાદનોનું નિયમિત ઉત્પાદક અને સપ્લાયર છે. તે ઇપોક્સી ફ્લોરિંગ, ડેકોરેટિવ ગ્લાસ ફેબ્રિક રિઇનફોર્સ્ડ પ્લાસ્ટિક, શૌચાલયના દરવાજા, ઇન્ટરકોમ્યુનિકેશન/કંપાર્ટમેન્ટ દરવાજા, સીટ અને બર્થ, ફાયર બેરિયર ડેકોરેટિવ કોટિંગ અને સ્વચ્છતા સંબંધિત ઉત્પાદનો જેવા કે ઓટોમેટિક હાઇજિન અને ઓડર કંટ્રોલ (એએચઓસી), સોપ ડિસ્પેન્સર, ઓટોમેટિક ઓડર કંટ્રોલ (એઓસી) અને વેક્યુમ સર્કિટ બ્રેકર્સ જેવા ઉત્પાદનોનું નિયમિત સપ્લાયર છે. આ ઉત્પાદનો રેલવે માનકોની ચોક્કસ જરૂરિયાતો અનુસાર બનાવવામાં આવે છે અને વિવિધ પેસેન્જર કોચમાં ઉપયોગમાં લેવાય છે. ટેન્ડર સંબંધિત તમામ પ્રવૃત્તિઓ આઈઆરઈપીએસ માં થાય છે જે ભારતીય રેલવેનું ઈ-પ્રોક્યોરમેન્ટ પોર્ટલ છે.

એઆઈઆઈએલ ભારત સરકારના નવરત્ન પીએસયુ હેઠળ “બિઝનેસ એસોસિએટ” તરીકે પેનલબદ્ધ છે. ૩૦ જૂન, ૨૦૨૬ સુધીમાં, તેના પેરોલ પર ૪૩ કર્મચારીઓ, વિવિધ વિભાગોમાં વધારાના થર્ડ પાર્ટી ૨૩૫ કામદારો હતા. તે જરૂરિયાત મુજબ કોન્ટ્રાક્ટ વર્કર્સને પણ રાખે છે. નાણાકીય વર્ષ ૨૬ માટે, તેને શૌચાલય અપગ્રેડેશનમાંથી રૂ. ૨૫૭.૯૯ કરોડની સૌથી વધુ ઓર્ડર બુક મળી હતી. ૩૦ જૂન, ૨૦૨૬ સુધીમાં, તેની ઓર્ડર બુક રૂ. ૭૩૭.૯૭ કરોડ હતી.

ઇશ્યૂની વિગતો / કેપિટલ હિસ્ટ્રીઃ

કંપની અપર કેપ પર રૂ. ૧૨૧.૬૯ કરોડ એકત્ર કરવા માટે રૂ. ૧૦ ના દરેક એવા ૬૨,૦૮,૮૦૦ ઇક્વિટી શેર્સનો પ્રથમ બુક બિલ્ડિંગ રૂટ કોમ્બો આઈપીઓ લાવી રહી છે. કંપનીએ શેર દીઠ રૂ. ૧૮૬ – રૂ. ૧૯૬ નો પ્રાઇસ બેન્ડ જાહેર કર્યો છે. આઈપીઓમાં ૫૪,૦૭,૨૦૦ ફ્રેશ ઇક્વિટી શેર્સ (અપર કેપ પર રૂ. ૧૦૫.૯૮ કરોડ મૂલ્યના), અને ૮,૦૧,૬૦૦ ઇક્વિટી શેર્સનો ઓફર ફોર સેલ (ઓએફએસ) (અપર કેપ પર રૂ. ૧૫.૭૧ કરોડ મૂલ્યનો) સમાવિષ્ટ છે. અરજી કરવા માટે લઘુત્તમ ૧૨૦૦ શેર્સ અને ત્યારબાદ તેના ૬૦૦ શેર્સના ગુણાંકમાં અરજી કરવાની રહેશે. આ ઇશ્યૂ સબ્સ્ક્રિપ્શન માટે ૩૦ સપ્ટેમ્બર, ૨૦૨૬ ના રોજ ખુલશે અને ૦૬ ઓક્ટોબર, ૨૦૨૬ ના રોજ અથવા તે પહેલાં બંધ થશે. શેર્સ બીએસઈ એસએમઈ પર લિસ્ટ થશે. આ આઈપીઓ કંપનીના આઈપીઓ પછીના પેઇડ-અપ કેપિટલના ૨૬.૪૫% હિસ્સો ધરાવે છે. ઇશ્યૂની ચોખ્ખી આવકમાંથી, કંપની રૂ. ૩૮.૦૦ કરોડ વર્કિંગ કેપિટલ માટે, રૂ. ૬.૨૭ કરોડ વધારાના પ્લાન્ટ અને મશીનરી પર કેપેક્સ માટે, રૂ. ૪૧.૦૦ કરોડ અમુક લોનની પુનઃચુકવણી/પ્રીપેમેન્ટ માટે અને બાકીની રકમ સામાન્ય કોર્પોરેટ હેતુઓ માટે વાપરશે.

આ આઈપીઓનું એકમાત્ર લીડ મેનેજમેન્ટ હેમ સિક્યોરિટીઝ લિમિટેડ દ્વારા કરવામાં આવી રહ્યું છે, જ્યારે બિગશેર સર્વિસિસ પ્રાઇવેટ લિમિટેડ આ ઇશ્યૂના રજિસ્ટ્રાર છે. હેમ ગ્રુપની હેમ ફિનલીઝ પ્રાઇવેટ લિમિટેડ માર્કેટ મેકર અને સિન્ડિકેટ મેમ્બર પણ છે.

ફેસ વેલ્યુ પર પ્રારંભિક ઇક્વિટી કેપિટલ ઇશ્યૂ/કન્વર્ટ કર્યા પછી, કંપનીએ માર્ચ ૨૦૨૪ અને ડિસેમ્બર ૨૦૨૫ વચ્ચે શેર દીઠ રૂ. ૯૦.૦૦ – રૂ. ૧૯૦.૦૦ ની પ્રાઇસ રેન્જમાં વધુ ઇક્વિટી શેર્સ ઇશ્યૂ કર્યા હતા. તેણે સપ્ટેમ્બર ૨૦૨૪ માં ૧ પર ૧ ના રેશિયોમાં બોનસ શેર્સ પણ ઇશ્યૂ કર્યા છે. પ્રમોટર્સ દ્વારા શેર્સના સંપાદનની સરેરાશ કિંમત શેર દીઠ રૂ. ૪.૮૮ અને રૂ. ૫.૦૦ છે.

આઈપીઓ પછી, કંપનીનું વર્તમાન પેઇડ-અપ ઇક્વિટી કેપિટલ રૂ. ૧૮.૦૬ કરોડ (૧,૮૦,૬૫,૦૦૦ ઇક્વિટી શેર્સ) વધીને રૂ. ૨૩.૪૭ કરોડ (૨,૩૪,૭૨,૨૦૦ ઇક્વિટી શેર્સ) થશે. આઈપીઓ પ્રાઇસિંગના અપર બેન્ડના આધારે, કંપની રૂ. ૪૬૦.૦૬ કરોડનું માર્કેટ કેપ શોધી રહી છે.

નાણાકીય કામગીરીઃ

નાણાકીય કામગીરીના મોરચે, છેલ્લા ત્રણ નાણાકીય વર્ષો માટે, કંપનીએ (એકત્રિત ધોરણે) કુલ આવક/ચોખ્ખો નફો અનુક્રમે રૂ. ૨૧૫.૦૨ કરોડ / રૂ. ૧૯.૨૧ કરોડ (નાણાકીય વર્ષ ૨૪), રૂ. ૨૧૩.૪૫ કરોડ / રૂ. ૧૬.૪૦ કરોડ (નાણાકીય વર્ષ ૨૫), રૂ. ૨૬૭.૮૯ કરોડ / રૂ. ૨૪.૩૩ કરોડ (નાણાકીય વર્ષ ૨૬) નોંધાવ્યો છે. કંપનીએ અહેવાલ કરેલ સમયગાળા માટે તેની ટોપ અને બોટમ લાઈનમાં સ્થિર વૃદ્ધિ નોંધાવી છે. નાણાકીય વર્ષ ૨૬ (આઈપીઓ પહેલાનું વર્ષ) માટે વધેલો નફો આઈપીઓ માટે ઊંચું વેલ્યુએશન મેળવવા માટે વિન્ડો ડ્રેસિંગ હોવાનું જણાય છે. ૩૧ માર્ચ, ૨૦૨૪ ના રોજ રૂ. ૧૫૩.૭૭ કરોડ સામે ૩૧ માર્ચ, ૨૦૨૬ ના રોજ રૂ. ૨૫૨.૧૮ કરોડ પર વર્ષ-દર-વર્ષ વધતા ટ્રેડ રિસીવેબલ્સ અને ૩૧ માર્ચ, ૨૦૨૬ ના રોજ રૂ. ૯૪.૬૪ કરોડની તેની સંભવિત જવાબદારી ચિંતા ઉપજાવે છે.

છેલ્લા ત્રણ નાણાકીય વર્ષો માટે, કંપનીએ રૂ. ૧૨.૩૦ ની સરેરાશ ઈપીએસ અને ૩૮.૮૮% નો સરેરાશ આરઓએનડબલ્યુ નોંધાવ્યો છે. ૩૧ માર્ચ, ૨૦૨૬ ના રોજ શેર દીઠ રૂ. ૩૦.૬૫ ની તેની એનએવી ના આધારે ઇશ્યૂની કિંમત ૬.૩૯ ની પી/બીવી પર છે, પરંતુ તેના આઈપીઓ પછીના એનએવી ડેટા ઓફર દસ્તાવેજોમાંથી ગાયબ છે.

જો આપણે નાણાકીય વર્ષ ૨૬ ની કમાણીને તેના આઈપીઓ પછીના સંપૂર્ણ ડાઇવર્ટેડ પેઇડ-અપ ઇક્વિટી કેપિટલ સાથે સાંકળીએ, તો માગવામાં આવેલી કિંમત ૧૮.૮૮ ના પી/ઈ પર છે, અને નાણાકીય વર્ષ ૨૫ ની કમાણીના આધારે, પી/ઈ ૨૭.૯૬ પર છે. તેના તાજેતરના સરેરાશ કમાણીના આધારે ઇશ્યૂ આક્રમક રીતે કિંમત ધરાવતો જણાય છે.

કંપનીએ દર્શાવેલ સમયગાળા માટે અનુક્રમે ૯.૦૦% (નાણાકીય વર્ષ ૨૪), ૭.૮૪% (નાણાકીય વર્ષ ૨૫), ૯.૨૪% (નાણાકીય વર્ષ ૨૬) ના પીએટી માર્જિન અને ૩૦.૦૮%, ૨૪.૦૩%, ૨૩.૨૦% ના આરઓસીઈ માર્જિન નોંધાવ્યા છે.

ડિવિડન્ડ નીતિઃ

કંપનીએ ઓફર દસ્તાવેજના અહેવાલ કરેલ સમયગાળા માટે કોઈ ડિવિડન્ડ ચૂકવ્યું નથી. તે તેની નાણાકીય કામગીરી અને ભવિષ્યની શક્યતાઓના આધારે વિવેકપૂર્ણ ડિવિડન્ડ નીતિ અપનાવશે.

લિસ્ટેડ પીઅર્સ સાથે સરખામણીઃ

ઓફર દસ્તાવેજ અનુસાર, સરખામણી કરવા માટે કંપની પાસે કોઈ લિસ્ટેડ પીઅર્સ નથી.

મર્ચન્ટ બેન્કરનો ટ્રેક રેકોર્ડઃ

છેલ્લા ત્રણ નાણાકીય વર્ષોમાં (ચાલુ નાણાકીય વર્ષ સહિત) હેમ સિક્યોરિટીઝ લિમિટેડ તરફથી આ ૫૪ મું મેન્ડેટ છે. છેલ્લા ૧૦ લિસ્ટિંગમાંથી, ૨ સમાન ભાવે ખુલ્યા હતા, અને બાકીના લિસ્ટિંગ તારીખે ૩.૭૦% થી ૯૦.૦૦% સુધીના પ્રીમિયમ સાથે લિસ્ટ થયા હતા. મર્ચન્ટ બેન્કર સરેરાશ ટ્રેક રેકોર્ડ ધરાવે છે.

નિષ્કર્ષઃ

એઆઈઆઈએલ રેલવે કોચના આંતરિક ભાગોની વોરંટી જાળવણી પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરીને ભારતીય રેલવે રોલિંગ સ્ટોક ક્ષેત્રમાં કાર્યરત છે. તે “નવરત્ન” પીએસયુ હેઠળ “બિઝનેસ એસોસિએટ” નો દરજ્જો ધરાવે છે. ૩૦ જૂન, ૨૦૨૬ સુધીમાં, તેની કુલ ઓર્ડર બુક રૂ. ૭૩૭.૯૭ કરોડ હતી. રેલવેના અપગ્રેડેશન પ્લાનને ધ્યાનમાં લેતા, આ કંપની આગળ ઉજ્જવળ ભવિષ્ય તરફ વધી રહી છે. તેના તાજેતરના સરેરાશ નાણાકીય ડેટાના આધારે, ઇશ્યૂ આક્રમક રીતે કિંમત ધરાવતો જણાય છે. જોકે, સુમાહિતગાર રોકાણકારો મધ્યમથી લાંબા ગાળા માટે નાણાં રોકી શકે છે.

Review By Dilip Davda on August, 2026

Review Author

DISCLAIMER: No financial information whatsoever published anywhere here should be construed as an offer to buy or sell securities, or as advice to do so in any way whatsoever. All matter published here is purely for educational and information purposes only and under no circumstances should be used for making investment decisions. My reviews do not cover GMP market and operators game plans. Readers must consult a qualified financial advisor before making any actual investment decisions, based the on information published here. With entry barriers, SEBI wants only well-informed investors to participate in such offers. With crazy listings in the recent past, SME IPOs drew the attention of investors across the board and lead to seer madness. However, as SME issues have entry barriers and continued low preference from the broking community, any reader taking decisions based on any information published here does so entirely at their own risk. The above information is based on information available as of date coupled with market perceptions. The Author has no plans to invest in this offer.

 

About Dilip Davda

Dilip Davda is veteran journalist associated with stock market since 1978. He is contributing to print and electronic media on stock markets/insurance/finance since 1985.

Dilip Davda is a leading reviewer of public issues and NCDs in the primary stock market in India. The knowledge he gained over 3 decades while working in the stock market and a strong relationship with popular lead managers makes his reviews unique. His detailed fundamental and financial analysis of companies coming up with IPOs helps investors in the primary stock market. Dilip Davda has a special interest in analyzing the SME companies and writing reviews about their public issues. His reviews are regularly published online and in news papers.

(Dilip Davda -SEBI registered Research Analyst-Mumbai,

Registration no. INH000003127 (Perpetual)

Email id: dilip_davda@rediffmail.com ).